Geschiedenis herhaalt zich: Para’s veroveren brug bij Grave

Bijna zeventig jaar nadat Amerikaanse parachutisten de brug bij Grave veroverden op de Duitsers, doen de Rode Baretten het nog eens dunnetjes over. De oefening Falcon Prepare laat zien dat er, als het gaat om het veroveren van bruggen, in feite niet zo veel veranderd is.

Operatie Falcon Prepare, Chinook-helikopter komt manschappen droppen. Foto: Uitgeverij De Duivelsberg

Laag over de toppen van de bomen scherend komt de Chinook-helikopter aanvliegen. Voor de mensen die zich bij de Graafse brug verzameld hebben, zijn de piloot en copiloot duidelijk zichtbaar. De boordschutters houden het landingsveld op de zuidoever van de brug nauwgezet op de korrel. Snel landt de helikopter achter het gemaal bij de brug om de manschappen aan boord af te zetten. Wanneer de achterklep naar beneden is gekomen, rent eerst een team van vijf man naar buiten om de perimeter te verkennen en veilig te stellen. Wanneer zij in stelling zijn, volgt de rest. De Chinook dropt achtentwintig man, zwaar bewapend en bepakt, klaar om het gevecht aan te gaan. Op de noordoever landt de Chinook een honderdtal meters van de brug: beide bruggenhoofden worden simultaan door rode baretten aangevallen. Ook Apache-helikopters bieden ondersteuning. Na enkele heftige vuurgevechten wordt de ‘vijand’ overmeesterd en sluiten de grondtroepen aan. Deze stoten vervolgens door richting Heumen, zodat ook dit gebied bevrijd wordt door de Rode Baretten.

Operation Falcon Prepare: Eenheden van de Luchtmobiele Brigade landen bij het noordelijk bruggenhoofd . Foto: Uitgeverij De Duivelsberg

Falcon Prepare

Het is 25 april 2012 en het Nederlandse leger is begonnen aan de uitgebreide oefening Falcon Prepare, waar verschillende eenheden van land- en luchtmacht aan deelnemen. Falcon Prepare geldt als voorbereiding op de grote oefening Peregrine Sword, die in het najaar in Duitsland wordt gehouden. Onderdeel van Falcon Prepare is een geïntegreerde grond- en luchtaanval op de brug bij Grave.
Ruim duizend militairen nemen met helikopters en voertuigen als 11de Air Manoeuvre Brigade (als de luchtmobiele brigade samenwerkt met het Defensie Helikopter Commando draagt het deze naam) deel aan de grootschalige oefening die zich afspeelt in het oosten en zuiden van Nederland. Doel is om het luchtmobiele optreden van de infanterie te trainen. Ook het verplaatsen van eenheden en het beoefenen van de geneeskundige en logistieke keten, waarbij een bataljon vanuit België wordt bevoorraad, maakt deel uit van Falcon Prepare. Het is de voorbereiding op een belangrijke training later dit jaar in Duitsland, waar de NAVO de luchtmobiele brigade, na voldoende resultaat, zal certificeren.

De Amerikanen landen

Daarmee herhaalt zich een stukje geschiedenis. Want bijna zeventig jaar geleden, op 17 september 1944, veroverden de Amerikanen onder leiding van luitenant John S. Thompson de brug als onderdeel van de operatie Market Garden. En het aanvalsplan dat nu tijdens de oefenaanval gebruikt wordt, verschilt niet zo heel veel van wat er op 17 september 1944 gebeurde. De manschappen van het 504de Parachutistenregiment van de 82ste Luchtlandingsdivisie landden toen ook ten noorden en zuiden van de brug. De E-compagnie, waar het peloton van luitenant John S. Thompson deel uitmaakte, was verdeeld over elf C47 Skytrains. Deze compagnie had de opdracht gekregen om de zuidzijde van de brug bij Grave te veroveren. Het overgrote deel van de compagnie sprong echter te vroeg, terwijl luitenant Thompson, toen hij zag dat ze boven de bebouwde kom van Velp vlogen, besloot te wachten tot ze boven open terrein vlogen. Hij landde met zijn manschappen in de polder bezuiden bij de brug, I-compagnie landde aan de andere zijde. Ondanks dat zij volledig afgesneden waren van hun compagnie, vielen de mannen van Thompson de brug aan en klaarden de klus met vijftien man. Niet alleen bleek een deel van Duitsers overdonderd en gedemoraliseerd, het succes was er ook aan te danken dat de brug aan beide zijden werd aangevallen.

Geallieerde vrachtwagens rijden de brug bij Grave over, nadat deze veroverd was tijdens Operatie Market Garden door I-Compagnie en E-Compagnie van het 504de Regiment op 17 september 1944.

Brug bij Grave, september 1944.
Foto: Maj. T. Moffatt Burriss

‘Mooie sprong’

Zo gemakkelijk als de brug van Grave werd veroverd, zoveel moeite en opoffering was er overigens nodig om de twee bruggen over de rivier de Waal bij Nijmegen te veroveren op 20 september 1944. Dat lukte pas toen generaal Gavin besloot het 504de Parachutistenregiment de Waal over te laten roeien en de bruggenhoofden ook vanuit het noorden aan te vallen.
Veteraan majoor T. Moffatt Burriss was bij beide acties aanwezig en verhaalt hierover in zijn memoires ‘Sla Toe & Houd Stand’. Hij was zelf met zijn mannen aan de noordkant van de Graafse brug gesprongen. Over die landing zei hij: “Het was een mooie sprong, het leek bijna op een oefening.”

Hoger niveau

Het effect van Falcon Prepare intussen, is dat de gezamenlijke inzetbaarheid van landmacht en luchtmacht weer op een hoger niveau is gebracht. Commandant 12 Infanteriebataljon luitenant-kolonel Harm van der Have: “Alleen als landmacht en luchtmacht elkaar weten te vinden in het voortraject en de operatie van voor tot achter samen doorlopen, is succes het grootst.”

Infanterist opent het vuur tijdens de oefening bij Grave. Foto: Uitgeverij De Duivelsberg

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *